Het gebruik van kraanwater in een stoomstrijkijzer leidt onvermijdelijk tot kalkaanslag, wat de stoomkanalen verstopt en de efficiëntie vermindert. Door zelf gedemineraliseerd of gedestilleerd water te maken, verlengt u de levensduur van het apparaat en voorkomt u hardnekkige vlekken op uw textiel.
De scheikunde achter kalkaanslag in het strijkijzer
Kraanwater bevat opgeloste mineralen, voornamelijk calcium- en magnesiumionen. Wanneer dit water in de verdampingskamer van het strijkijzer wordt verhit tot boven de 100 graden Celsius, verdampt het vloeibare water tot gasvormige stoom. De opgeloste mineralen kunnen echter niet verdampen. Door de temperatuurstijging daalt de oplosbaarheid van calciumcarbonaat, waardoor het neerslaat als een harde, witte vaste stof. Deze minerale afzettingen verstoppen de microscopisch kleine stoomgaatjes in de zoolplaat en verminderen de warmteoverdracht. Gedemineraliseerd water is water waaruit deze opgeloste zouten en mineralen zijn verwijderd, waardoor er bij verdamping geen residu achterblijft.
De condensatiemethode: water winnen uit huishoudelijke apparaten
Een eenvoudige manier om mineralenvrij water te verzamelen is door gebruik te maken van condensatieprocessen die al in huis plaatsvinden. Condensdrogers en luchtontvochtigers onttrekken vocht aan de lucht door warme, vochtige lucht af te koelen tegen een koud oppervlak. Dit condenswater is in wezen gedistilleerd water omdat het via verdamping en daaropvolgende condensatie is gevormd, waarbij de mineralen achterbleven in het oorspronkelijke proces. Er is echter een belangrijk nadeel: dit water bevat vaak microscopisch kleine pluisjes, stofdeeltjes of resten van wasverzachter. Om dit water geschikt te maken voor uw strijkijzer, moet u het mechanisch filteren. Giet het verzamelde condenswater door een fijn papieren koffiefilter of een dichtgeweven microvezeldoek in een schone container. Dit verwijdert zwevende deeltjes die anders zouden verbranden op de hete zoolplaat van uw strijkijzer.
Zelf water destilleren met de pannenset
Als u pure vloeistof wilt genereren zonder het risico van wasverzachterresten, kunt u thuis een eenvoudig destillatiesysteem opzetten met behulp van de basiswetten van de thermodynamica. Vul allereerst een grote, diepe kookpan voor de helft met kraanwater. Plaats vervolgens een hittebestendige glazen of roestvrijstalen schaal in de pan. Deze schaal moet blijven drijven of op een verhoging staan, zodat er geen direct kraanwater in kan stromen. Plaats daarna het deksel van de pan ondersteboven op de pan. De bolle kant moet naar beneden wijzen, direct boven de opvangschaal. Breng het water aan de kook en leg ijsblokjes op de bovenkant van het omgekeerde deksel. Wanneer het water kookt, stijgt de waterdamp op. Zodra de damp het ijskoude deksel raakt, koelt het abrupt af en condenseert het terug naar vloeibare vorm. Door de helling van het omgekeerde deksel druppelt dit zuivere, gedestilleerde water precies in de zwevende opvangschaal.
Het verschil tussen gedemineraliseerd en gedestilleerd water
Hoewel beide termen vaak door elkaar worden gebruikt, is de productiemethode verschillend. Gedestilleerd water wordt verkregen via thermische scheiding (verdampen en condenseren), wat ook bacteriën en organische stoffen elimineert. Gedemineraliseerd water wordt meestal geproduceerd via ionenuitwisseling of omgekeerde osmose. Hierbij stroomt water door speciale harsen die calcium- en magnesiumionen binden en uitwisselen voor waterstof- en hydroxide-ionen. Voor huishoudelijk strijken zijn beide typen uitstekend geschikt, aangezien het strijkijzer enkel vereist dat er geen harde mineralen achterblijven na verdamping.
Opslag en correct gebruik voor langdurige kwaliteit
Zelfgemaakt deminwater bevat geen conserveringsmiddelen en kan bij blootstelling aan de lucht stof en bacteriën aantrekken. Bewaar het water daarom altijd in een hermetisch afgesloten glazen of hoogwaardige kunststof fles op een donkere, koele plaats. Spoel het strijkijzerreservoir na elk gebruik leeg. Zelfs met gedemineraliseerd water kan stilstaand water in het warme reservoir leiden tot algengroei of microscopische biofilmvorming, wat de stoomkanalen alsnog kan vervuilen.
