De juiste kastverlichting verbetert niet alleen het overzicht, maar voorkomt ook kleurvervorming van kledingstukken. Bij het kiezen van een ledstrip voor de kledingkast zijn natuurkundige eigenschappen zoals de kleurweergave-index en thermisch beheer doorslaggevend.
Kleurweergave-index (CRI) en kleurtemperatuur
De kleur van een kledingstuk wordt bepaald door het spectrum van het licht dat erop valt en wordt gereflecteerd. In een gesloten kast is natuurlijk daglicht afwezig, waardoor de kunstmatige lichtbron deze rol volledig moet overnemen. Hierbij is de Color Rendering Index (CRI of Ra-waarde) essentieel. Kies voor een ledstrip met een CRI van minimaal 90. Bij een lagere waarde (zoals Ra 80) worden subtiele kleurverschillen tussen bijvoorbeeld donkerblauw, antraciet en zwart nagenoeg onzichtbaar.
De kleurtemperatuur, uitgedrukt in Kelvin (K), be#invloedt de sfeer en de functionaliteit. Een waarde tussen 3000K (warm wit) en 4000K (neutraal wit) is optimaal voor kledingkasten. Neutraal wit licht (4000K) benadert daglicht het best, waardoor kleuren natuurgetrouw worden weergegeven zonder een kille, blauwe zweem te cre#ren die vaak optreedt bij temperaturen boven de 6000K.
Warmteafvoer en de noodzaak van aluminium profielen
Hoewel ledverlichting bekendstaat als koel, genereren de halfgeleiders in de diodes wel degelijk warmte aan de achterzijde (de zogenaamde junctietemperatuur). Als deze warmte niet effectief wordt afgevoerd, degradeert de fosforlaag die op de blauwe led-chip is aangebracht om wit licht te genereren. Dit leidt tot kleurverschuivingen en een drastische verkorting van de levensduur.
Het direct plakken van een ledstrip op houten of gemelamineerde kastplanken is daarom sterk af te raden. Hout is een slechte warmtegeleider. Het gebruik van een aluminium profiel fungeert als een koellichaam (heat sink). Het aluminium absorbeert de warmte van de strip en geeft deze af aan de omgevingslucht. Dit thermische beheer garandeert dat de leds binnen hun optimale bedrijfstemperatuur blijven werken, wat de lichtopbrengst en levensduur stabiliseert.
Diodedichtheid en diffusie voor egaal licht
Bij het openen van een kast is direct, verblindend licht ongewenst. De visuele esthetiek hangt sterk samen met de homogeniteit van het licht. Traditionele ledstrips met een lage dichtheid (bijvoorbeeld 30 of 60 leds per meter) cre#ren een 'stippeneffect' waarbij individuele lichtpunten reflecteren op kleding en kastwanden. Dit kan leiden tot storende schitteringen.
Om dit op te lossen, zijn er twee methoden. Ten eerste de keuze voor een hoge diodedichtheid (minimaal 120 leds per meter) of de overstap naar COB-ledstrips (Chip on Board). COB-strips hebben een doorlopende fosforlaag over de diodes heen, waardoor er een ononderbroken lichtlijn ontstaat. Ten tweede speelt de afdekking van het aluminium profiel een rol. Een opalen of melkachtige diffusor verspreidt de lichtstralen onder een bredere hoek en elimineert harde schaduwen, terwijl een transparante afdekking te veel puntlicht doorlaat.
Elektrische veiligheid en automatische sturing
Binnen de besloten ruimte van een kledingkast is elektrische veiligheid prioritair. Gebruik uitsluitend laagspanningssystemen van 12V of 24V. Deze systemen werken met een externe transformator die de netspanning (230V) veilig omzet. Een systeem op 24V heeft bij langere lengtes de voorkeur boven 12V, omdat het spanningsverlies (voltage drop) over de lengte van de strip minder snel optreedt, wat resulteert in een gelijkmatige lichtsterkte van begin tot eind.
Voor het schakelen van de verlichting zijn sensoren de meest praktische oplossing. Mechanische deurschakelaars reageren fysiek op het openen van de kastdeur, terwijl infraroodsensoren (PIR) reageren op beweging of de onderbreking van een lichtstraal. Zorg ervoor dat de sensor buiten het directe bereik van hangende kledingstukken wordt gemonteerd om foutieve activering of blokkades te voorkomen.
